In principe ben je dat niet. Hieronder leggen we uit waarom.
Auteursrechtelijke en deontologische bescherming van je ontwerp
Jouw ontwerpplannen zijn in de regel auteursrechtelijk beschermd. Controleer wel of aan de voorwaarden van het auteursrecht is voldaan (meer info vind je in dit artikel: Auteursrecht en jouw ontwerp: de nuances die je als architect moet kennen).
Daarnaast geniet je ontwerp ook deontologische bescherming. Artikel 31 van het Reglement van Beroepsplichten bepaalt dat voor het gebruik van een auteursrechtelijk beschermd ontwerp machtiging vereist is.
Gevolg: een nieuwe eigenaar of nieuwe architect mag je ontwerp dus niet zomaar gebruiken in het kader van een nieuw project.
Auteursrecht overgedragen?
Auteursrechten bestaan uit morele rechten en economische rechten.
- Morele rechten beschermen de persoonlijke band tussen jou en je werk (voorbeeld: paterniteitsrecht en integriteitsrecht), zijn niet overdraagbaar en kunnen enkel gedragen worden door een natuurlijke persoon.
- Economische rechten maken de exploitatie van het auteursrecht mogelijk (voorbeeld: reproductierecht, distributierecht, adaptatierecht) en kunnen worden overgedragen of in licentie gegeven. De overdracht kan enkel wanneer dit uitdrukkelijk én schriftelijk werd voorzien (art. XI.167 WER).
- Het louter betalen van erelonen is niet voldoende.
- Vaak krijgt de opdrachtgever enkel een beperkt gebruiksrecht voor het specifieke project, en ook dat moet schriftelijk zijn vastgelegd.
Ga daarom steeds de overeenkomst met de oorspronkelijke opdrachtgever na om te zien wat precies werd overeengekomen.
Mag de opdrachtgever de plannen opvragen? Ja.
Mag hij alles ermee doen? Nee.
Wanneer er geen overdracht van economische rechten is gebeurd (wat hier wordt verondersteld), dan mag een opdrachtgever vragen om de plannen te ontvangen en moet jij als architect de plannen overmaken, maar hij mag ze niet onbeperkt gebruiken. En al zeker niet voor een nieuw project of een nieuw ontwerp door een andere architect.
Ben je verplicht het bestand in DWG-formaat te leveren? Nee.
Het is niet omdat de opdrachtgever de plannen mag opvragen, dat hij dat ook kan eisen in een bepaald formaat. Er bestaat geen wettelijke of deontologische verplichting om plannen in een bepaald digitaal formaat aan te leveren. Tenzij er contractueel anders is bepaald, kies jij dus zelf het bestandsformaat.
DWG-bestanden zijn bewerkbare digitale bestanden, wat een hoger risico op misbruik inhoudt. Daarom leveren architecten doorgaans plannen in PDF-formaat, dat voldoende is voor informatieve doeleinden.
Wat bij een opvolgingsdossier?
Bij de opvolging door een andere architect is artikel 26 van het Reglement van Beroepsplichten van toepassing: je moet het volledige dossier en alle nodige documenten overmaken aan de opvolgende architect.
Maar ook hier geldt: er is geen verplicht bestandsformaat. DWG kan dus niet worden afgedwongen.
Wat als er wél een contractuele overdracht van de economische rechten was?
Indien contractueel wél een overdracht van economische rechten of een verplichting tot het leveren van DWG-bestanden is overeengekomen, dan moet je die afspraken respecteren.
Toch blijft belangrijk:
- De nieuwe eigenaar heeft geen rechtstreekse contractuele relatie met jou.
- Alleen de oorspronkelijke opdrachtgever kan zich beroepen op die contractuele bepalingen en eventueel DWG-bestanden opvragen.
Postinterventiedossier
Ook in het kader van een PID kan je niet verplicht worden om plannen in DWG-formaat aan te leveren. PDF volstaat voor informatieve doeleinden, tenzij het contract anders bepaalt.
Conclusie
Je bent niet verplicht om je plannen in DWG-formaat aan de nieuwe eigenaar of zijn architect te bezorgen, tenzij dit uitdrukkelijk en schriftelijk in de oorspronkelijke overeenkomst is vastgelegd. In dat geval kan de oorspronkelijke opdrachtgever, waarmee je dus een contractuele band hebt, de plannen wel in DWG opvragen. In alle andere gevallen volstaat een niet-bewerkbaar formaat zoals PDF.
